બે દુનિયા
કેટલાક સંબંધો વચ્ચે અંતર કિલોમીટરમાં નથી હોતું.
એ અંતર ઘરની પરિસ્થિતિમાં હોય છે.
પરિવારની સ્થિતિમાં હોય છે.
સામાજિક વર્ગમાં હોય છે.
અને ક્યારેક તો બે લોકોના જીવનને મળતા રસ્તાઓ જ અલગ હોય છે.
અંશિવે ધીમે ધીમે સમજ્યું કે આર્યા અને એની દુનિયા અલગ હતી.
એને એ વાતનો દુઃખ નહોતો.
પરંતુ એક પ્રશ્ન જરૂર હતો
“શું કોઈના હૃદય સુધી પહોંચવા માટે સમાન દુનિયામાંથી આવવું જરૂરી છે?”
તેનો જવાબ એને ખબર નહોતો.
પણ એક વાત એને ચોક્કસ ખબર હતી.
એ આર્યાને મેળવવા માટે એની દુનિયા બદલવા માંગતો નહોતો.
એ પોતાની દુનિયા બદલવા માંગતો હતો.
પોતાને સાબિત કરવા માટે.
પોતાના પરિવાર માટે.
અને કદાચ...
ક્યારેક એક દિવસ આર્યાની સામે ઊભો રહીને પોતાને નાનો ન લાગે એ માટે.
એક સંદેશ
કેટલાક દિવસો સુધી અંશિવે માત્ર દૂરથી આર્યાને જાણવાનો પ્રયત્ન કર્યો.
પછી એક દિવસ તેણે હિંમત કરીને સોશિયલ મીડિયા પર એને મેસેજ કર્યો.
મેસેજ બહુ સામાન્ય હતો.
કોઈ મોટી લાગણી નહીં.
કોઈ પ્રેમનો ઇઝહાર નહીં.
માત્ર એક સરળ ઓળખાણ.
પણ જવાબ આવ્યો નહીં.
થોડા સમય પછી...
અંશિવ બ્લોક થઈ ગયો.
એણે સ્ક્રીન તરફ જોયું.
થોડી ક્ષણ માટે મનમાં દુઃખ થયું.
પણ પછી એણે મોબાઇલ નીચે મૂકી દીધો.
“એની પસંદગી છે.”
એણે ધીમેથી કહ્યું.
“મને એનો આદર કરવો જોઈએ.”
એ દિવસ પછી અંશિવે ફરી ક્યારેય આર્યાની સીમા પાર કરવાનો પ્રયત્ન કર્યો નહીં.
પ્રેમ જો ખરેખર પ્રેમ હોય...
તો સામેની વ્યક્તિની “ના” પણ સાંભળવી આવડવી જોઈએ.
રાહ
સમય પસાર થતો ગયો.
અંશિવ પોતાના સપનાઓમાં વ્યસ્ત થઈ ગયો.
કામ.
અભ્યાસ.
વ્યવસાય.
પરિવાર.
જવાબદારીઓ.
દિવસો મહીનામાં બદલાતા ગયા.
પણ ક્યાંક અંદર આર્યા હતી.
એ કોઈ દાવો નહોતી.
એ કોઈ અધિકાર નહોતી.
એ માત્ર એક શાંત લાગણી હતી.
ક્યારેક રાત્રે કામ પૂરું કર્યા પછી અંશિવ છત પર ઊભો રહેતો.
આકાશ તરફ જોતો.
અને મનમાં એક જ વાત આવતી
“આર્યા હવે ક્યાં હશે?”
પછી પોતે જ હસી પડતો.
“મારે એની ખબર રાખવાની પણ શું જરૂર છે?”
પણ હૃદયને સમજાવવું સહેલું નથી.
એક પ્રસ્તાવ
એક દિવસ અંશિવના ઘરે લગ્નનો પ્રસ્તાવ આવ્યો.
પરિવાર ખુશ હતો.
છોકરી સારી હતી.
પરિવાર સારો હતો.
બધાને લાગ્યું કે હવે અંશિવે જીવનનો આગળનો નિર્ણય લઈ લેવો જોઈએ.
પણ અંશિવ શાંત હતો.
“શું થયું?”
પરિવારના એક સભ્યે પૂછ્યું.
“કંઈ નહીં.”
“તો પછી હા કેમ નથી પાડતો?”
અંશિવ થોડો સમય મૌન રહ્યો.
પછી ધીમેથી બોલ્યો
“કારણ કે હું કોઈની જિંદગી સાથે અન્યાય કરવા માંગતો નથી.”
“એટલે?”
“મારું હૃદય જ્યાં નથી... ત્યાં લગ્ન કરીને કોઈને પત્ની બનાવવી એ મારા માટે સાચું નહીં હોય.”
ઘરમાં મૌન છવાઈ ગયું.
કોઈને આર્યા વિશે ખબર નહોતી.
અંશિવે પણ કોઈ નામ લીધું નહીં.
કેટલીક વાતો પરિવારને કહેવા કરતાં પોતાની અંદર રાખવી સરળ હોય છે.
અંશિવ
અંશિવ હવે પહેલા કરતાં વધારે મહેનત કરવા લાગ્યો.
એના માટે સફળતા હવે માત્ર પૈસા નહોતી.
એ એક જવાબ હતી.
પોતાને આપેલો જવાબ.
“હું કરી શકું છું.”
દરેક નિષ્ફળતા પછી એ ફરી ઊભો થતો.
દરેક મુશ્કેલી પછી આગળ વધતો.
ક્યારેક થાકી જતો.
ક્યારેક તૂટી પણ જતો.
પણ પછી એને આર્યાના સપનાઓ યાદ આવતા.
એ વિચારતો
“જે છોકરી પોતાના સપનાને લઈને એટલી ગંભીર છે, એની યાદમાં જીવતો હું મારા સપનાઓથી કેવી રીતે ભાગી શકું?”
અને એ ફરી ઊભો થઈ જતો.
આર્યાની દુનિયા
આ બાજુ આર્યા પણ પોતાની જ દુનિયામાં આગળ વધી રહી હતી.
અભ્યાસ.
પરિવાર.
ભવિષ્ય.
ડૉક્ટર બનવાનું સપનું.
એને કદાચ ખબર પણ નહોતી કે કોઈ વ્યક્તિ દૂરથી એની સફળતા માટે પ્રાર્થના કરતો હતો.
ક્યારેક જીવનમાં આપણે કોઈના જીવનમાં કેટલો અર્થ બની ગયા છીએ એની આપણને ખબર જ નથી હોતી.
આર્યા પોતાના રસ્તે ચાલતી રહી.
અંશિવ પોતાના રસ્તે.
બન્ને વચ્ચે કોઈ વાત નહોતી.
કોઈ સંબંધ નહોતો.
પણ બંનેના જીવનમાં એક અજાણ્યો વળાંક હતો
એકબીજાની યાદ.
મહાદેવ સામે
મહાશિવરાત્રીની રાત હતી.
મંદિરમાં ભક્તોની ભીડ હતી.
ઘંટોના અવાજ વચ્ચે અંશિવ શાંતિથી ઊભો હતો.
એણે આંખો બંધ કરી.
હાથ જોડ્યા.
અને પ્રથમ વખત પોતાના માટે કંઈ માંગ્યું નહીં.
“મહાદેવ...”
એના હોઠ ધીમેથી હલ્યા.
“મને આર્યા જોઈએ છે એવું હું નથી માંગતો.”
થોડી ક્ષણ એ મૌન રહ્યો.
“જો એ મારા જીવનમાં લખાયેલી હોય તો એને મારા સુધી લાવજો.”
“અને જો ન હોય...”
એણે ઊંડો શ્વાસ લીધો.
“તો એને એની જિંદગીમાં એટલી ખુશી આપજો કે મારી ગેરહાજરી એને ક્યારેય ન લાગે.”
આ પ્રાર્થના પછી અંશિવની આંખોમાં આંસુ હતા.
પણ એ આંસુ દુઃખના હતા કે શાંતિના...
એને પોતાને પણ ખબર નહોતી.
કદાચ સાચો પ્રેમ ત્યાંથી શરૂ થાય છે જ્યાં મેળવવાની ઇચ્છા કરતાં ખુશ જોવાની ઇચ્છા મોટી બની જાય.
સોમનાથ
સમયે અંશિવને ઘણું શીખવ્યું.
એક દિવસ એ સોમનાથ પહોંચ્યો.
સમુદ્ર સામે ઊભો રહીને એને અચાનક લાગ્યું કે માણસ પોતાની જિંદગીમાં કેટલું બધું મેળવવા દોડે છે.
નામ.
પૈસા.
સફળતા.
સંબંધો.
પણ અંતે શાંતિ ક્યાં મળે છે?
ક્યારેક માત્ર એક સ્વીકારમાં.
અંશિવે સમુદ્ર તરફ જોયું.
“આર્યા...”
નામ હવામાં ભળી ગયું.
કોઈ જવાબ ન આવ્યો.
પણ એણે સ્મિત કર્યું.
“રાહ જોવી હવે મને દુઃખ આપતી નથી.”
કારણ કે હવે એને સમજાયું હતું
રાહનો અર્થ હંમેશા કોઈની રાહ જોવી નથી.
ક્યારેક રાહ એટલે પોતાની જાતને સમજવા સુધીનો સમય.
અધ્યાય ૧૨
શું ફરી મુલાકાત થશે?
વર્ષો પસાર થઈ શકે છે.
લોકો બદલાઈ શકે છે.
શહેરો બદલાઈ શકે છે.
સપનાઓના રસ્તા બદલાઈ શકે છે.
પણ કેટલીક યાદો...
એ જ રહે છે.
આર્યા પોતાના જીવનમાં આગળ વધતી રહી.
અંશિવ પણ.
કોઈને ખબર નહોતી કે ક્યારેક કોઈ દિવસ બંને ફરી એક જ રસ્તા પર આવશે કે નહીં.
કોઈ ખાતરી નહોતી.
કોઈ વચન નહોતું.
પણ એક વાત હતી
અંશિવે આર્યાને ક્યારેય પોતાની મિલકત માની નહોતી.
એણે એને પોતાની પ્રાર્થના માની હતી.
અને પ્રાર્થનાને ક્યારેય જબરદસ્તીથી પૂર્ણ કરાવી શકાતી નથી.
ઉપસંહાર
રાહ હૃદયની
કેટલીક પ્રેમકથાઓ લગ્નના મંડપમાં પૂરી થતી નથી.
કેટલીક વાર્તાઓમાં “હું તને પ્રેમ કરું છું” પણ બોલાતું નથી.
કેટલીક વાર્તાઓમાં બે લોકો આખી જિંદગી એકબીજાની સાથે રહેતા નથી.
છતાં...
એ પ્રેમ ઓછો નથી હોતો.
અંશિવની વાર્તામાં આર્યા હતી.
આર્યાની વાર્તામાં કદાચ અંશિવ હતો કે નહોતો એનો જવાબ સમય પાસે હતો.
પણ અંશિવના હૃદયમાં એક વાત નિશ્ચિત હતી.
એ રાહ હવે કોઈ વ્યક્તિ માટે નહોતી.
એ રાહ હતી
એ દિવસની, જ્યારે જીવન એને સમજાવશે કે આ લાગણીનો અર્થ શું હતો.
કદાચ આર્યા ફરી મળશે.
કદાચ નહીં.
કદાચ એક દિવસ બંને અજાણ્યા શહેરમાં સામસામે ઊભા રહેશે.
કદાચ પસાર થઈ જશે.
કદાચ એક અધૂરી વાત પૂર્ણ થશે.
અને કદાચ...
કોઈ વાત ક્યારેય પૂર્ણ નહીં થાય.
પણ કેટલીક વાર્તાઓનું સૌંદર્ય તેમના અંતમાં નથી હોતું.
તેમની રાહમાં હોય છે.
કારણ કે
હૃદય જેને એકવાર સાચું માની લે,
એની રાહ સમયથી નહીં,
વિશ્વાસથી માપાય છે.
અને અંશિવની એ રાહ...
હજી પૂરી થઈ નહોતી.
આ હતી “રાહ હૃદયની.”
બાકીનું પાનું હજી કોરું હતું.
