અસ્ત જાતા રવિ પૂછતાં અવનીને:સારશો કોણ કર્તવ્ય મારા?સાંભળી પ્રશ્ન એ સ્તબ્ધ ઊભા સહુ, મોં પડ્યા સર્વના કાળા. તે સમે કોડિયું એક માટી તણું ભીડને કોક ખૂણેથી બોલ્યું:મામુલી જેટલી મારી ત્રેવડ,પ્રભુ! એટલું સોંપજો,તો કરીશ હું-ઝવેરચંદ મેઘાણી(ટાગોરકૃત કર્તવ્યગ્રહણમાંથી)

"ના,
નથી હું એ છોકરો જેના સ્વપ્ન તમે એ ટાઢમાં
મખમલના ગાલીચા પર સૂઈને જોયા હતા.
તમે ઓળખો છો મને?
થોભો, થંભો જરા,હું જ કહું વ્યથા મારી.

કૂપનના ઘઉંની રોટલીની સાથે ખરબચડી લોઢી પર
જેની આંગળીઓ પણ શેકાઈ છે,
ફાટેલા સાડલાની કોરમાંથી અંદર છુપાયેલી
એ ચિંતામાંથી હાસ્ય ઝર્યા કરે છે,
એ સાહસિક માની કૂખે મેં જન્મ લીધો છે.

સદૈવ ઉપકાર કરવા છતાં જેને પ્રતિપળે
દગાની સોગાતો મળી છે,
ઇન્દ્રના સ્વર્ગની કામધેનુના દુધથીયે ચડિયાતું
લોહી જેનું કાયમ બળે છે,
એ દર્દના અરીસા જેવા બાપનો હું બોજ છું.

ને મારુ તો ન પુછો તો જ સારું છે.
સતત ઘુંટાતા દર્દથી મારા દેહની દરેક રુવાંટી ખેંચાઈ ગઈ છે,
અનેક શબોના રાખનાં ફાંકડા ભરીને ભૂખ સિવાઈ ગઈ છે.
ને તમે એને પૂછતા હતા કે 'એ છોકરાને કેમ છે?' "

વધુ વાંચો

શબ્દ શબ્દનો સર્જનહાર લિખિત વાર્તા "એ ભિખારી..." માતૃભારતી પર ફ્રી માં વાંચો
https://www.matrubharti.com/book/19891263/ae-bhikhari

શબ્દ શબ્દનો સર્જનહાર લિખિત વાર્તા "સરળ સંહિતા મોતીની - ૪" માતૃભારતી પર ફ્રી માં વાંચો
https://www.matrubharti.com/book/19890860/sarad-sanhita-motini-4

વધુ વાંચો

"નથી ઉગતા ઝાડવા હવે આકાશ અહીં કાયમ રડે છે,
છોડો મરુભૂમિની સોડમ અહીં નિષ્ઠુરતા માણસમાં વર્તાય છે.

વિશાળ માનવના મહેરામણમાં જીવંતતા કાયમ રડે છે,
છોડો ફૂલોની ખુશ્બુ અહીં મડદાની ગંધ પણ ચુકાઈ છે.

કસબા નથી,નથી કોઈ કબીલા, શહેરોમાં જઇ હવે ગામડા રડે છે,
માનવની માનવતા છોડો અહીં જીવતા પ્રેત દેખાય છે.

નથી લખવું,નથી લખવું,એમ કહી કવિઓ છેતરે છે,
છોડો સ્યાહી શબ્દોની અહીં લોહીથી ઇતિહાસ લખાય છે."

વધુ વાંચો

વાહ બેફામ વાહ!

દર્દ જ્યારે ઘૂંટાઈ ઘૂંટાઈને શબ્દદેહે પ્રગટતું હશે ત્યારે આવી ગઝલ રચાતી હશે!ગઝલની શરૂઆતમાં જ કવિ(ના,આને કવિ ન કહેવાય આ તો 'દર્દનો ગવૈયો' છે)સમુદ્રનું રૂપક મૂક્યું છે.સમુદ્રએ ભીતરમાં મોતી સાચવ્યા છે છતાં પોતાના ખારાપણા પર રુએ છે અને પાછો સમુદ્ર આ વાત જગતને નથી કહેતો,કહે છે તો મોજા!આગળ તો ન જોયેલા દુઃખ માટે પણ આ દર્દવાહક સુતેલી આંખે રુદન કરવાનું કબૂલે છે.

કવિના દર્દની ચરમ સીમા ત્રીજા શેરમાં છે.સ્વપ્નના સુખ નસીબમાં નથી ને અનુભવાતો આનંદ સ્વપ્ન બની ગયા છે.કદાચ સર્જક સુખવિહીન થઈ ગયો હશે કે કેમ એ પ્રશ્નાર્થ છે.ગઝલનો અંત તો કરુણાની શાહેદી પુરે એમ છે.પ્રકૃતિએ આપેલા દુઃખને પણ એક કવિ પોતાના શબ્દોમાં ઉતારે છે અને એ કઠિન કર્મ કવિદિલ વિના બીજુ કોણ કરી શકે?પણ આજે આ ગઝલનું રચયિતા હૃદય સ્વર્ગસ્થ છે!

વધુ વાંચો

શબ્દ શબ્દનો સર્જનહાર લિખિત વાર્તા "જલેક્રાંતિ - 3 - સમાપન" માતૃભારતી પર ફ્રી માં વાંચો
https://www.matrubharti.com/book/19889637/jalekranti-3-last-part

વધુ વાંચો

શબ્દ શબ્દનો સર્જનહાર લિખિત વાર્તા "જલેક્રાંતિ ભાગ ૨" માતૃભારતી પર ફ્રી માં વાંચો
https://www.matrubharti.com/book/19889058/jalekranti-2

શબ્દ શબ્દનો સર્જનહાર લિખિત વાર્તા "સંન્યાસ કે સંસાર?" માતૃભારતી પર ફ્રી માં વાંચો
https://www.matrubharti.com/book/19887869/sanyas-ke-sansaar

વધુ વાંચો